Mantık Ana Bilim Dalı, doğru düşünmenin ilke ve kurallarını, akıl yürütme biçimlerini ve bilginin geçerlilik ölçütlerini bilimsel yöntemlerle inceleyen akademik bir çalışma alanıdır. Ana Bilim Dalının temel amacı; mantığın kuramsal temellerini, tarihî gelişimini ve farklı ilim dallarındaki uygulama biçimlerini ele alarak alandaki bilgi birikiminin geliştirilmesine katkı sunmaktır.
Ana Bilim Dalının çalışma alanı, mantık biliminin konusunu, amacını ve temel kavramlarını kapsamaktadır. Bu doğrultuda kavram, tanım, önerme ve kıyas gibi klasik mantığın temel konuları ile tümevarım, analoji ve diğer akıl yürütme türleri incelenmektedir. Mantığın felsefe, dil, matematik ve İslami ilimlerle ilişkisi; özellikle kelam, usûl-i fıkıh ve felsefe gibi disiplinlerdeki yöntemsel işlevi de araştırma konuları arasında yer almaktadır.
Ana Bilim Dalının başlıca çalışma alanlarından birini mantığın Antik Yunan’dan günümüze uzanan tarihî gelişimi oluşturmaktadır. Aristoteles mantığının İslam dünyasına intikali, Fârâbî, İbn Sînâ ve Gazâlî başta olmak üzere İslam mantıkçılarının katkıları ve sonraki dönemlerde medrese geleneğinde okutulan mantık metinleri bu kapsamda ele alınmaktadır. Osmanlı dönemi mantık çalışmaları, yazma eserlerin tahkiki ve şerh-hâşiye geleneği de Ana Bilim Dalının ilgi alanları arasındadır.
Klasik mantığın yanı sıra modern mantık çalışmaları da Ana Bilim Dalının önemli çalışma konularındandır. Önermeler mantığı, yüklemler mantığı ve sembolik mantığın temel ilkeleri ile mantık felsefesi alanındaki tartışmalar incelenmektedir. Klasik ve modern mantık arasındaki benzerlik ve farklılıklar karşılaştırmalı bir yaklaşımla değerlendirilmekte; münazara âdâbı, argümantasyon ve eleştirel düşünme gibi alanlarla mantığın güncel uygulamaları arasındaki bağlar araştırılmaktadır.
Ana Bilim Dalında mantık çalışmaları farklı düşünce gelenekleri ve ilmî bağlamlar içinde araştırılmaktadır. Klasik metinlerin, kavramların ve yöntemlerin incelenmesiyle mantık alanındaki temel problemlerin ve tartışmaların ortaya konulması amaçlanmaktadır. Araştırmalardan elde edilen bulgular bilimsel yayınlar aracılığıyla paylaşılmakta ve mantık geleneğinin günümüz düşünce dünyasına katkı sunacak biçimde yorumlanmasına yönelik öneriler geliştirilmektedir.
Ana Bilim Dalında yürütülen lisans ve lisansüstü eğitim-öğretim faaliyetleri, mantık biliminin kuramsal ve uygulamalı boyutlarını kapsamaktadır. Öğrencilerin disiplinin temel kavramlarını ve araştırma alanlarını tanımalarının, doğru düşünmenin ilke ve kurallarını kavrayabilmelerinin ve klasik ile modern mantık metinlerini bilimsel bir yaklaşımla inceleyebilmelerinin desteklenmesi hedeflenmektedir. Bu doğrultuda bilgi ve yöntem bakımından donanımlı, akıl yürütmeleri tutarlı ve eleştirel biçimde değerlendirebilen bireylerin yetişmesine katkı sunulmaktadır.
Öğretim Elemanlarımız
Doç. Dr. Mehmet Su (Başkan)